Krótki rys historycznyFunkcja sołtysa ma w Polsce wyjątkowo bogatą, wielowiekową tradycję, sięgającą czasów średniowiecza i lokacji wsi na prawie niemieckim. Wysokość diety jest mocno zróżnicowana i zależy od uchwały danej rady gminy – w jednych gminach przybiera formę stałego ryczałtu miesięczno-kwartalnego, w innych wypłacana jest za udział w sesjach rady gminy lub posiedzeniach organów. Jak przypominają eksperci prawni oraz regionalne izby obrachunkowe, pobór podatków w drodze inkasa nie jest prawnie przypisany do funkcji sołtysa. Dopiero w sytuacji, gdy rada gminy w drodze uchwały wyznaczy danego sołtysa na inkasenta i określi wysokość prowizji od zebranych kwot, pobór podatków staje się dla niego dodatkowym źródłem dochodu. Kadencja sołtysa i rady sołeckiej trwa 5 lat i jest powiązana z kadencją rady gminy.